دوربین پروتکل اینترنت ( دوربین تحت شبکه) و یا دوربین های IP، نوعی از دوربین های ویدئویی دیجیتال است که معمولا برای نظارت به کار می روند و بر خلاف تلویزیون مدار بسته آنالوگ(CCTV) ، با این دوربین ها می توان مبادرت به ارسال و دریافت داده ها از طریق شبکه های کامپیوتری و اینترنت کرد. اگرچه اکثر دوربین هایی که این کار را انجام می دهند به "وب کم" شهرت دارند، اما اصطلاح "دوربین IP" و یا "netcam" معمولا تنها برای امور نظارتی استفاده شود.

دو نوع از دوربین های IP وجود دارد:

  • دوربین های IP متمرکز، که نیاز به ضبط ویدئو مرکزی شبکه (NVR) برای رسیدگی به ضبط، ویدئو و زنگ مدیریت می باشد.
  • دوربین های IP غیر متمرکز، که نیاز به ضبط ویدئو مرکزی شبکه (NVR) ندارند چرا که این دوربین ها دارای قابلیت ضبط درونی دارند و در نتیجه می توانند ضبط را به طور مستقیم به رسانه های ذخیره سازی دیجیتال، مانند فلش درایوها، هارد دیسک و یا شبکه متصل ذخیره سازی انتقال دهند.

تاریخچه

اولین دوربین IP متمرکز، در سال 1996 توسط ارتباطات محور (Axis Communications) منتشر شد. در آن زمان، این دوربین ها، " Axis Neteye 200" نامیده شد و توسط تیم Martin Gren و Carl-Axel Alm توسعه یافت. این دوربین ها از یک وب سرور دستکاری شده داخلی، برای دوربین استفاده می کرد. در اواخر سال 1999، کمپانی Axis Communications این دوربین ها را بر پایه استفاده از پلتفرم Linux تولید کرد. این دوربین ها بهمراه API موسوم به VAPIX که براساس استانداردهای HTTP و RTSP طراحی گردیده بود روانه بازار گردید. این معماری ساختاری باز، به منظور تشویق تولید کنندگان برای ارائه نرم افزار مدیریت سازگار و نرم افزار ضبط برای توسعه در این نوع دوربین ها، در نظر گرفته شده بود. اولین دوربین IP غیر متمرکز در سال 1999 توسط Mobotix منتشر شد. سیستم لینوکس دوربین، شامل ویدئو، زنگ و ضبط قابلیت مدیریت بود. بنابراین، سیستم دوربین نیاز به مجوز نرم افزار مدیریت ضبط، رویداد و مدیریت ویدئو نمی باشد. اولین دوربین IP با برد تحلیلگر ویدئو پردازنده (VCA) در سال 2005 توسط Intellio منتشر شد. این دوربین قادر به شناسایی تعدادی از وقایع مختلف بود؛ مانند شی به سرقت رفته، عبور انسان از خط پیاده، ورود انسان به یک منطقه از پیش تعریف شده و یا وقتی که ماشین راه را اشتباه می رود.

دوربین های IP از رزولوشن 0.3 تا 29 مگاپیکسل وجود دارند. در اوایل قرن بیست و یکم، یک تغییر اساسی به سوی رزولوشن های ویدئویی با کیفیت بالا به وجود آمده است، به عنوان مثال720p یا 1080 و فرمت 16:9 عریض.

استانداردها

تلویزیون مدار بسته آنالوگ، از پخش فرمت های تلویزیونی پایه گذاری شده استفاده می کند، مانند CIF، NTSC, PAL و SECAM. به طور کلی، هر یک را از دوربین های IP دارای ویژگی ها و توابع خاص خود می باشد. فشرده سازی ویدئو،  پشتیبانی از پروتکل های شبکه وAPI که توسط نرم افزار مدیریت ویدئو استفاده می شود.

به منظور رسیدگی به مسائل مربوط به استاندارد های نظارت تصویری IP ، دو گروه صنعتی در سال 2008 تشکیل شد: شبکه انجمن رابط ویدئو (ONVIF) و امنیت فیزیکی اتحاد متقابل (PSIA).PSIA توسط 20 شرکت از جمله شرکت های Honeywell, GE Security و Ciscoتاسیس شد، ONVIF توسط Axis Communications و Bosch و Sony تاسیس شد. هر گروه در حال حاضر دارای کاربران متعددی است. در ژانویه 2009، هر یک از گروه ها، نسخه 1.0 از محصولات خود را روانه بازار کردند.

مزایای بالقوه

  • دو طرفه بودن جنبه صوتی از طریق کابل شبکه اجازه می دهد تا کاربران با آنچه که می بینند رابطه بر قرار کنند. به عنوان مثال، کارمند ایستگاه پمپ بنزین، چگونگی استفاده از پمپ ها توسط مشتریان را نظارت می کند.
  • انعطاف پذیری: دوربین های IP را می توان در هر نقطه بر روی یک شبکه IP به اطراف به حرکت درآورد (بی سیم).
  • هوش توزیع شده: با دوربین های IP، تجزیه و تحلیل تصویری را می توان در خود دوربین که امکان مقیاس پذیری دارند انجام داد.
  • انتقال دستورات برای دوربین های PTZ از طریق یک کابل شبکه.
  • رمزنگاری و احراز هویت: دوربین های IP، انتقال امن داده ها را از طریق رمزگذاری و روش های تأیید هویت از قبیل WEP، WPA، WPA2، TKIP، AES میسر می سازد.
  • دسترسی از راه دور: تصاویر زنده از دوربین های انتخاب شده را می توان با هر کامپیوتر و بسیاری از گوشی های تلفن همراه و دستگاه های دیگر در هر نقطه مشاهده نمود.
  • دوربین های IP، قادر به عملکرد در شبکه های بی سیم می باشند.
  • پاور PoE دراترنت. دوربین های IP مدرن، توانایی کار کردن بدون منبع تغذیه اضافی را دارند. آنها می توانند با پروتکل PoE کار کنند که تغذیه (پاور) را از طریق کابل اترنت انتقال می دهند.

معایب بالقوه

  • قیمت اولیه بالا برای هر دوربین.
  • پهنای باند مورد نیاز شبکه: دوربین های مدار بسته معمولی با رزولوشن 640x480 پیکسل و 10 فریم در ثانیه، در حالت MJPEG نیاز به فضا در حدود 3 مگابیت بر ثانیه دارند.
  • همانند دوربین مدار بسته و یا سیستم DVR، اگر ویدئو بر روی اینترنت عمومی به جای یک LAN IP خصوصی، قرار گیرد،سیستم به مخاطبان بیشتری گسترده می شود و لذا هکرها می توانند به آن نفوذ کرده و نتایج را به نفع خود تمام کنند.